تحقق حکمرانی مطلوب در جمهوری اسلامی ایران با تأکید بر عقلانیت سیاسی مفاهمه‌ای؛ شاخص‌ها و الزامات

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

گروه علوم سیاسی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران.

چکیده

مفهوم حکمرانی مطلوب در دو دهة اخیر از سوی محافل علمی، آکادمیک و نیز حکومت‌ها برای جلب رضایتمندی مردم و دستیابی به توسعة مورد نظر خود مورد توجه قرار گرفته است اما واقعیت این است که تحقق این موضوع، نیاز به الزامات و مقتضیات متعددی دارد که یکی از مهمترین آنها لزوم عقلانیت سیاسی تفاهمی توام با واقع و منطبق با اندیشه و عمل آگانه است. بر این اساس، پژوهش حاضر درصدد است تا نسبت یک حکمرانی مطلوب را با شاخص‌های عقل محور در ابعاد مختلف را در نظام جمهوری اسلامی ایران مورد ارزیابی قرار داده تا بتوان بر اساس آن، راهکارهای دستیابی یک حکومت به حکمرانی مطلوب را ترسیم نمود. سوال اصلی پژوهش حاضر نیز عبارت است از: «الزامات عقلانیت سیاسی مفاهمه‌ای در حکمرانی مطلوب چیست؟». مفروض اصلی این نوشتار آن است که امروزه با نقد عقلانیت سیاسی ابزاری ماکس وبر شاید بتوان با بهره گیری از اندیشه فلسفی و اجتماعی یورگن هابرماس و به ویژه نظریه عقلانیت سیاسی مفاهمه‌ای و لحاظ ملاحظات محیطی و باور به ارزش‌های حاکم بر جامعه و در سایه تفاهم، شاخص‌های روشن‌تری را برای تحقق حکمرانی مطلوب معرفی نمود. این مقاله با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی عقلانیت های سیاسی و کنش های رفتاری مرتبط را بررسی کرده و تلاش دارد تا در قالب عقلانیت سیاسی مفاهمه‌ای شاخص های اثرگذار و موثر در تحقق یک حکمرانی مطلوب را احصاء نماید.

کلیدواژه‌ها