الگوی محیط امنیتی جمهوری اسلامی ایران از منظر مؤسسه بروکینگز

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دکتری علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبایی.

2 عضو هیئت علمی دانشگاه فرماندهی و ستاد آجا

چکیده

آگاهی یافتن از موضوعات مدنظر کشورها، اندیشکده ها و مؤسسات راهبردی در جهان یکی از ضرورت‌های تفکر راهبردی در ج.ا.ایران و نهادهای نظامی و انتظامی آن محسوب می‌شود. ﻣﺤﻴﻂ ﺍﻣﻨﻴﺘﻲ، ﻣﺤﺪﻭﺩﻩﺍﻱ ﺟﻐﺮﺍﻓﻴﺎﻳﻲ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﻓﺮﺻﺖﻫﺎ ﻭ ﺗﻬﺪﻳﺪﻫﺎﻱ ﻳﻚ ﻛﺸﻮﺭ ﺩﺭ ﺁﻥ ﺗﻌﺮﻳﻒﺷـﺪﻩ ﻭ ﺑﻪﺷﺪﺕ ﺗﺤﺖ ﺗﺄﺛﻴﺮ ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎﻱ ﻣﺤﻴﻂ ﺩﺍﺧﻠﻲ ﻭ ﺑﻴﻦﺍﻟﻤﻠﻠﻲ ﺍﺳﺖ. در پژوهش حاضر، گزارشات منتشر شده توسط اندیشکده «بروکینگز» با تمرکز بر مسائل ایران و منطقه غرب آسیا تحلیل می شوند و الگوهای مهم محیط امنیتی بین المللی و منطقه‌ای طرح شده، احصاء می گردند. در پژوهش حاضر، در پی پاسخ به این سوأل هستیم: الگوی محیط امنیتی جمهوری اسلامی ایران از منظر اندیشکده بروکینگز چیست؟ جهت گردآوری داده ها از روش اسنادی و جهت تجزیه و تحلیل داده ها از روش داده بنیاد استفاده شده است. یافته های تحقیق نشان می دهند که الگوی محیط امنیتی این اندیشکده متمرکز بر ده مفهوم اصلی و دو مقوله اساسی است. در سطح مقوله ها تأکید بر اولویت ها و راهبردهای محیط امنیتی است. در سطح مفاهیم نیز، مسائل مورد توجه به ترتیب نخبگان سیاسی، طبقه متوسط، متحدان، شبه نظامیان، نیروهای نیابتی، اقتصاد، رقابت و تقابل، منازعات، سیاست ها و تاکتیک ها هستند. نتیجه نهایی نشان می دهد اندیشکده ها و مراکز مطالعاتی فراجا و دیگر نیروهای مسلح جهت تدوین الگو در حوزه محیط امنیتی باید به این ده مفهوم و دو مقوله اساسی دقت و توجه بیشتری داشته باشند.

کلیدواژه‌ها